zondag 21 mei 2017

Buddyzorg: tijdelijk meelopen op iemands levenspad


Al een paar jaar wilde ik iets extra’s doen naast hobby’s, mijn relatie en werk. In 2014 heb ik mij aangemeld bij U Centraal, een welzijnsorganisatie in de stad en de regio Utrecht om buddy te worden. Met buddyzorg biedt je sociaal-emotionele ondersteuning aan een maatje bij wie ziekte, eenzaamheid of geheugenproblemen een grote rol speelt. Het gaat vaak om mensen met kanker, MS, ALS, ernstige longziekten of die hiv-positief zijn. Ik heb de selectieprocedure succesvol doorlopen en een intensieve training gevolgd. Je wordt voor maximaal een jaar gekoppeld aan een maatje (ofwel cliënt). Je krijgt (gratis) trainingen aangeboden en neemt deel aan intervisie. Ook krijg je een begeleider toegewezen waar je altijd met je vragen terecht kunt.
Match buddy en maatje
Het is belangrijk dat er een goede match is tussen de buddy en het maatje, omdat je een gedeelte meeloopt op iemands levenspad. Ik vond mijn eerste kennismakingsgesprek wel spannend. Doe ik het wel goed en heb ik genoeg te bieden, ondanks alles wat ik op de training heb geleerd. De tip was om dicht bij je gevoel te blijven, je grenzen te bewaken en zaken bespreekbaar te maken en te houden. Thema’s die terugkomen tijdens de intervisiebijeenkomsten en trainingen.
Invulling geven aan hulpvraag
Ik heb mijn maatjes tot nu toe altijd wekelijks gesproken. We spraken over koetjes en kalfjes, dit werd afgewisseld met mooie gesprekken over het leven, de teleurstellingen en de levensvragen. Soms willen ze hun familie niet lastigvallen met hun verhalen of zijn het vrienden die de verhalen over de ziekte vermijden en alleen over koetjes en kalfjes willen praten. Het hangt van de hulpvraag af hoe je samen invulling geeft aan het contact. Ik heb bij hen te maken gehad met ALS en verschillende vormen van kanker.
Afscheid nemen
Na bijna een jaar heb ik in een hospice afscheid genomen van mijn eerste cliënt. Met mijn laatste maatje begin dit jaar gingen we vaak naar buiten. Wat was het fijn om te zien hoeveel hij genoot van die momenten. Een boswandeling. Hoe een dergelijk klein moment als dit, samen de stilte ervaren en om je heen kijken, zoveel goeds bracht. Mij raakte het dat het er ook echt toe deed om er gewoon voor iemand te zijn. De eerste vraag die mij direct wordt gesteld als mensen horen dat ik dit vrijwilligerswerk doe is hoe zwaar dit is. Je gaat een contact aan, je investeert in elkaar, schept vertrouwen maar je verliest het contact ook weer. Ik weet van te voren dat iemand (chronisch) ziek is, ook heb ik een andere rol in het verwerkingsproces dan directe vrienden en familie. Dat maakt dat ik met gepaste (emotionele) afstand en toch een prettige betrokkenheid er voor hen kan zijn. Beiden maatjes zijn helaas overleden. Toch wil ik dit werk blijven doen.
Voldoening
Het geeft mij voldoening als ik weet dat mijn bezoek er toe doet. Soms twijfel ik of ik genoeg doe en voldoe aan zijn hulpvraag. Als mijn maatje mij enthousiast uitzwaait als ik weer terug naar mijn auto loop en mij bedankt voor de fijne middag, voelt het goed. Er zijn is soms ook al goed genoeg.
Nieuwsgierig of belangstelling om ook buddy te worden? Je kunt mij altijd benaderen als je een vraag hebt of direct contact opnemen met U Centraal. 

vrijdag 28 april 2017

Koninklijk slapen in het paradijs


We hebben in het paasweekend ervaren hoe het is om als zigeuners te leven en hoe het voelde om achter de tralies te zitten. Verder kregen we een harem op bezoek, waren we getuigen van een groot laaiend vuur en gingen we terug de tijd in.

De koffers staan klaar bij de deur. Bailey besluit deze ochtend op groot avontuur te gaan, iets dat hij tot nu toe nog niet eerder heeft gedaan. Rammelen met het etensbakje of roepen helpt dit keer niet, de boef is niet meer in de buurt. Zelfs een rondje door de wijk helpt niet. Ik baal. Gelukkig komt hij aanrennen zodra zijn grote ‘zus’ de achtertuin in loopt. We zijn gerustgesteld en gaan op weg. René weet wel dat ik een Bed and Breakfast heb geboekt, maar hij weet niet wat en waar. Een grote verrassing dus.

Geen gehoor
De B&B Boheems Paradijs ligt in het dorp Holsloot in de gemeente Coevorden in Drenthe. We worden begin van de middag daar verwacht, maar wat jammer dat er niemand bij de receptie aanwezig is en op beiden 06-nummers niemand opneemt. Ik spreek de voicemail maar in en laat op het andere nummer een WhatsApp-bericht achter.  Het blijft stil. Mijn geduld raakt op. De zon is weg en het wordt fris buiten. In de auto heb ik uitkijk op een weiland, maar dat ben ik na een kwartier ook wel zat. Ik ga toch maar op zoek naar de eigenaar. Ik wist trouwens niet dat deze boeking inclusief puzzeltocht was. Een gratis extraatje.

Koninklijk logeren
We overnachten in een Koninklijke Tielse authentieke 2-persoons woonwagen met retro inrichting, zowel het meubilair, de lampen als het servies. Er hangt een foto van een huilende Maxima en twee oude foto’s van voormalige koninginnen Juliana en Beatrix.
Ik zie op een foto dat Frans Bauer samen met zijn broer in deze wagen heeft geslapen voor het programma Bauers’ Zigeunernacht in 2012: op zoek naar het ouderwetse zigeunerleven in de Balkan.

De WC en douches zijn aan de overkant van het terrein. Ik neem mijn fluitketel mee (dat is weer eens wat anders dan de wc-rol onder de arm) en loop richting het recreatiegebouw. Ik zie een verkleedkoffer, maar het lukt mij om eraf te blijven. Al lijkt het me grappig om gekleed als een traditionele zigeuner mij helemaal in te leven in de oude tijd. Logeren in deze mooie woonwagen is voor nu wel genoeg. Compact, maar voor één nacht zeker de moeite waard.

De haan komt met zijn harem langs om kennis te maken en blijft gezellig even hangen.  We pakken alles uit, drinken een kopje thee en gaan op zoek naar een restaurant in de buurt. Op de terugweg zien we op grote afstand een flinke hoge brandstapel. Het aansteken van een paasvuur blijkt een oud ritueel te zijn in dit gebied. Ik laat mij vertellen dat er al vele weken van tevoren hout wordt verzameld tot soms tientallen meters hoog. Zodra het donker is, wordt alles aangestoken. Ik zie veel toeschouwers, er wordt muziek gedraaid en de kratten bier staan opgestapeld naast de auto’s.

Vogels en kippen
Wat is het hier ’s morgens heerlijk stil. Ik hoor alleen de vogels in de bomen fluiten en de haan die zijn wekker blijkbaar al erg vroeg heeft gezet. Wat ik altijd leuk vind als ik logeer in een B&B, is het ontbijt. Telkens weer een grote verrassing wat er wordt aangeboden. De rieten mand zit vol met heerlijke verse producten. De tafel staat helemaal vol. Wat een relaxte start van een zonnige dag. De kruimels gooien we naar de kippen, in het toiletgebouw doen we nog even de vaat, leveren we de sleutel in en wordt het wederom tijd om de omgeving te verkennen.

Geschiedenisles
We gaan 5.000 jaar terug de tijd in en brengen een bezoek aan het grootste hunebed (stenen grafkamers) van Nederland. Wist je dat die in het bijzonder voorkwamen in Noord-Nederland en Drenthe?
Na deze geschiedenisles in het Hunebed Centrum in Borger brengen we een bezoek aan het Gevangenismuseum in Veenhuizen. We zien hoe de straffen door de jaren heen zijn veranderd. Van het schavot, tuchthuizen, pijnbanken, verbanningen tot de huidige gevangenisstraffen en werkstraffen. We spelen zelf de rechter, bezoeken de boevenbus, zien indrukwekkende korte films en bezoeken onder leiding van een gids de gevangenis de Rode pannen. De gids vertelt dat ‘De Rode Pannen” een strafgevangenis was met een extra streng regime. Ik lees dat het complex gebruikt is voor het maken van opnamen voor de tv-serie Overspel.

Het is weer tijd om naar huis te gaan. Ik ben benieuwd in wat voor bijzondere B&B ik later dit jaar terecht kom. Dit keer laat ik mij verrassen. 






woensdag 29 maart 2017

Een groepsgesprek of intervisie


Intervisie is nog redelijk onbekend bij secretaresses. Ik zie dat er online verschillende overlegvormen worden aangeboden onder de noemer van intervisie. Een rondetafelgesprek of groepsgesprek waarbij het onderwerp van te voren vast staat en je met elkaar in gesprek gaat over je vak is geen intervisie. De kracht van al deze overlegvormen ligt allemaal wel in het delen van kennis, luisteren naar elkaar en het krijgen van nieuw inzicht.

Ik heb het in deze blog alleen over intervisie.
Als intervisiebegeleider zie ik de voordelen maar ook de aandachtsgebieden tijdens bijeenkomsten met secretaresses. Wanneer is intervisie geslaagd en wat levert het de deelnemers op? Kun je beter met onbekende collega’s het goede gesprek aangaan of met je eigen secretariaat?Ik stel deze vragen aan Angela van Beek. Zij is secretaressecoach en heeft als ervaringsdeskundige een goed beeld van intervisie voor secretaresses. 


Toegevoegde waarde van intervisie
"De toegevoegde waarde vind ik is dat de casusinbrenger zelf tot inzichten komt door de vragen die hij/zij krijgt. Doordat je te maken hebt met verschillende deelnemers met verschillende karakters, achtergronden en verschillende inzichten zijn de vragen heel divers. Dus eigenlijk door de verschillende invalshoeken leert de casusinbrenger. Overigens is intervisie niet leerzaam voor de casusinbrenger maar voor alle deelnemers. Omdat je met vakgenoten bij elkaar zit, en de secretaresses veelal met dezelfde problematiek te maken hebben, leert iedereen van elkaar." 

Voorwaarden voor succes
“Om intervisie echt te laten slagen is het belangrijk dat een groep met steeds dezelfde deelnemers met een bepaalde regelmaat bij elkaar terugkeert. Elke intervisiebijeenkomst is de volgende aan bod, waarbij ik nog even kort terugblik op de vorige intervisiebijeenkomst. Dat is de kracht van intervisie: een vaste groep, elke keer een andere casusinbrenger. De secretaresses zijn om toerbeurt casusinbrenger. Ik vraag de casusinbrenger mij van te voren te informeren over haar vraagstuk zodat ik mij goed kan voorbereiden op de vorm van intervisie. Het is ook trouwens wel eens gebeurd dat we tijdens de intervisie niet verder kwamen omdat alle secretaresses nagenoeg dezelfde soort vragen stelden en zij niet uit hun eigen dienstverlenende rol konden stappen en zij daardoor allemaal op dezelfde manier op de situatie reageerden. Doordat ik als coach bij veel opdrachtgevers kom en met veel situaties te maken heb kan ik dan goed inspelen op zo’n situatie en ‘verzin’ ik ter plekke een andere vorm. Zo heb ik toen we niet verder kwamen een rollenspel ingezet en de deelnemers ingefluisterd wat ze moesten doen. Hilarisch en zo leerzaam voor alle deelnemers omdat ik ze toen allemaal een spiegeltje voorhield. “ 

In gesprek met directe collega’s
“Ik ben zelf geen fan van intervisie bij directe collega’s omdat je niet altijd tot de kern komt omdat de deelnemers zich niet altijd helemaal veilig genoeg voelen om zich bloot te kunnen geven. Dat is ook wel een beetje afhankelijk van de organisatiecultuur en hoe collega’s met elkaar omgaan. Bij het ene bedrijf zijn ze heel open naar elkaar en bij andere bedrijven juist heel gesloten. Overigens daar waar intervisie wordt opgelegd loopt de intervisie vaak stroef omdat de deelnemers er niet altijd achter staan. Dan is het voor de intervisiebegeleider heel hard werken bij intervisie. Met deelnemers die elkaar niet kennen is er veel meer openheid en kun je veel dieper gaan.”

Onbekend maar zeker niet onbemind

“Onder leidinggevenden, artsen e.d. is het een ‘trend’, maar helaas is intervisie nog redelijk onbekend onder de secretaresses. Jammer, want ik zie onder de secretaresses dat veelal dezelfde soort problemen terugkeren. Daarnaast kunnen ze naast dilemma’s ook praktische zaken aan elkaar vragen en kennis delen. Ze zoeken elkaar na de intervisie vaak veel meer op door de openheid die is ontstaan.“ 

Intervisie versus rondetafelgesprek

"Een alternatief voor intervisie is een ‘verlengde weekstart’ waarbij niet alleen wordt gekeken naar de werkzaamheden maar ook terug te blikken en vooruit te kijken (korte en lange termijn). Wat ging goed, waar zijn ze tegenaan gelopen, welke processen lopen stroef etc. Bij bedrijven waar secretaresses open met elkaar omgaan wordt kennis gedeeld en adviseren ze elkaar hoe om te gaan met verschillende situaties. Dit is weliswaar geen intervisie maar wel leerzaam voor de secretaresses. Intervisie met een thema is inderdaad meer een rondetafelgesprek en schiet zijn doel voorbij. Ik heb dit in het verleden ook ingezet om secretaresses te laten kennismaken met intervisie maar ik heb gemerkt dat dan alle deelnemers met hetzelfde worstelen. Zo schiet het zijn doel voorbij. “ 

Welke conclusie kan ik trekken? Alles valt en staat bij een juiste overlegvorm, een goede begeleiding en de inzet van de deelnemers. Hiernaast is het belangrijk om na te denken over welk resultaat je wilt behalen. Wil je meer praktisch met het vak bezig zijn en specifieke thema’s bespreken kies dan voor bijvoorbeeld een rondetafelgesprek. Wil je als groep of individu aan de slag met persoonlijke werkgerelateerde vraagstukken onderzoek dan of intervisie iets is voor jullie of jou. 

Ik heb meerdere columns geschreven over intervisie. Je kunt deze altijd nog een keer teruglezen.





 

vrijdag 5 augustus 2016

De perfecte secretaresse bestaat niet




Ik heb de opleiding tot intervisiebegeleider succesvol afgerond en begeleid momenteel een aantal groepen. Je bent op een andere manier met vakgenoten in gesprek en verbetert je kwaliteit van je werk. Ik geloof in deze werkvorm en draag dit graag op het werk maar ook privé via mijn (landelijke) netwerken uit. 

Je bent een secretaresse en neemt deel aan een intervisiegroep, maar je vindt het lastig om een vraagstuk in te brengen. In deze blog geef ik een aantal tips, Ik schrijf blogs en deel tips over intervisie voor de secretaresse. Op de LinkedIn groep lees je hier meer over.

Een vraagstuk inbrengen bij intervisie
Misschien heb je deze leervorm al een keer ervaren of heb je er alleen iets over gelezen. Je bent nieuwsgierig, maar een case inbrengen? Dat is spannend. Je kent de andere deelnemers niet en je weet niet precies wat je wel en niet kan inbrengen.  
Een case moet je zien als een eigen vraagstuk, een dilemma waar je tegenaan loopt op je werk. Uit eigen ervaring weet ik hoe spannend het kan zijn om een persoonlijk dilemma op tafel neer te leggen. Is dit wel interessant genoeg voor de andere deelnemers? Ik moet dit toch zelf kunnen oplossen? Of je bent helemaal blanco en weet niet wat je kan inbrengen. Alles loopt toch gewoon op rolletjes?

Jouw kwaliteiten
Perfecte mensen bestaan niet. Ze mogen het van mij uiteraard nastreven, als ze er maar geen last van ondervinden.
Als je weleens een kernkwadrant hebt uitgewerkt, herinner jij je vast nog wel wat je allergie, valkuil en uitdaging was bij je eigen kernkwaliteit. Stel dat je erg nauwkeurig bent, alles verzorg je tot in de puntjes. Je vraagt ook niet snel om hulp. Je allergie kan dan al snel bij een collega liggen die chaotisch werkt.
Tijdens de intervisie verzamel je geen praktische tips om nog beter je mails te archiveren, maar ga je in gesprek over je uitdaging of allergie. Wat maakt dat je zo reageert op die collega? Hoe is dit ontstaan? Hoe kun je voorkomen dat je last van zijn of haar gedrag ondervindt? Of op welke manier kun je meer loslaten en minder snel doorschieten naar pietlullig gedrag in de ogen van je collega.

Bij andere vraagstukken kun je denken aan samenwerkingsproblemen met je manager. Je hebt moeite om prioriteiten te stellen of je ergert je aan gebrek aan efficiency op kantoor. Je zoekt een nieuwe klus, maar het lukt maar niet. Je voelt je onzeker, je wilt advies hoe je je negatieve overtuigingen kan ombuigen naar positieve gedachten. Of misschien was jij je nog helemaal niet zo bewust van je eigen overtuigingen.
Het gaat bij intervisie om het leereffect, leer relativeren en het dilemma in de juiste verhouding te zien. Krijg nieuw inzicht en kijk of je de tips toe kan passen als de situatie zich weer voordoet.

Altijd goed
Je vindt jouw vraagstuk misschien te klein om in te brengen. Vertrouw erop dat je vakgenoten jouw dilemma herkennen, zij hoeven dit dilemma zelf niet te ervaren om advies te geven. De anderen luisteren naar je verhaal, geven je feedback en tips. Heb je geen actuele case, overweeg eens om feedback te vragen van je manager of collega. Je weet nooit wat voor verrassende antwoorden je krijgt. Of overleg met de intervisiebegeleider als je twijfelt over een case.

Niet aan de beurt
Ik vraag van tevoren aan de deelnemers om na te denken over een actuele case en dit in het kort alleen naar mij op de mail te zetten.  Blijf je het spannend vinden, ga er dan open in bij de eerste sessie en laat je inspireren door de dilemma’s van de anderen. Je moet tenslotte niets forceren bij jezelf, neem dan deel als adviseur. Misschien kun je bij de daaropvolgende sessie wel iets inbrengen omdat je de groep meer vertrouwt of dat er op dat moment net iets speelt dat aandacht nodig heeft.



LinkedIn: Intervisie voor de secretaresse

Na mijn opleiding tot intervisiebegeleider ben ik binnen mijn organisatie gestart met het introduceren van intervisie voor de secretaresse. Ik begeleid momenteel een aantal groepen. Je bent op een andere manier met vakgenoten in gesprek en verbetert je kwaliteit van je werk. Ik geloof in deze werkvorm en draag dit graag uit.

Ik ben op persoonlijke titel op LinkedIn een groep begonnen: “intervisie voor de secretaresse’. In deze groep krijg je hier uitleg en tips over, denk dan aan de opzet van de bijeenkomst, feedback geven en ontvangen, actief luisteren, cases inbrengen en aannames doen. Je kunt ervaringen delen of op zoek gaan naar vakgenoten om een groep mee te starten.

Om deze werkvorm onder de aandacht te brengen van deze doelgroep organiseer ik gratis huiskamersessies. In de LinkedIn groep lees je hier meer over.

In het logo hierboven zie je de letter i en een bos sleutels. Zit je even op slot op je werk, denk er dan ook eens aan om intervisie in te zetten. Je krijgt sleutels aangereikt die misschien weer deuren voor je openen. Je nieuw inzicht geven.

Linked-in groep





dinsdag 7 juni 2016

Buddyzorg: er zijn is soms al goed genoeg


Ik ben buddy bij U Centraal. Met buddyzorg biedt je sociaal-emotionele ondersteuning aan een maatje bij wie ziekte, eenzaamheid of geheugenproblemen een grote rol speelt. Het gaat vaak om mensen met kanker, MS, ALS, ernstige longziekten of die hiv-positief zijn. Ik heb in 2014 de selectieprocedure succesvol doorlopen en een intensieve training gevolgd. Met deze blogs wil ik dit vrijwilligerswerk onder de aandacht brengen en op persoonlijke titel vertellen hoe het is om als buddy te werken. Ik gebruik fictieve namen.

Herinneringen ophalen
Joop is ernstig ziek en voelt zich soms eenzaam. Hij zoekt iemand met wie hij over vroeger kan praten, maar het moet wel gezellig blijven. Je hoort van de begeleiding van U Centraal wat de hulpvraag is en daar wordt je als buddy op geselecteerd. Wat hoor ik bijzondere verhalen over vroeger. Hij kan zo beeldend en gedetailleerd vertellen en wat heeft hij een goed geheugen. Namen van mensen, straatnamen en bedrijfsnamen. Hij slikt soms wat tranen weg en als hij genoeg herinneringen heeft opgehaald schakelt hij snel over op iets anders. En dat is ook goed.
Ik doe wat ik denk dat goed is en goed voelt. Soms stel ik mijzelf de vraag of het goed genoeg is voor mijn cliënt. Ben ik geduldig genoeg? Moet ik mijn verwachtingen bijstellen? Aan het eind van het bezoek merk ik wel dat hij het prettig vindt dat ik langs kom. Het doet er wel toe, er zijn is soms al goed genoeg.

Afwisseling is goed
Als ik niet langs kan komen vanwege vakantieplannen, stuur ik hem een vrolijke kaart. Ik schrijf erop wanneer ik weer langs kom op de thee. Er is altijd iets lekkers in huis. Kan hij het zelf niet halen dan zorgt hij er wel voor dat iemand de boodschappen voor hem doet. Op de kaart schrijf ik dat ik dit eerstvolgende keer trakteer op lekkere koeken. Aan die belofte houd ik mij ook. Ik stel na een paar maanden voor om af en toe samen te koken en te eten, dan wisselen we de wekelijkse middagbezoekjes af met een avondbezoek. Ik doe de inkopen en Joop helpt een beetje mee met koken. Gezellig samen de tafel dekken en genieten van de maaltijd en de mooie gesprekken.

Ik pak het evaluatieformulier uit mijn tas te voorschijn. Ik vind dit niet echt een leuk onderdeel van het bezoek. Zo onnatuurlijk, maar het moet nu eenmaal na een half jaar. Alles gaat goed van twee kanten. “Laten we vooral zo doorgaan”, merkt hij op.

Los laten
Het gaat de laatste weken zichtbaar slechter met zijn gezondheid. Ondanks dat verliest hij nooit zijn humor. Wat een lieve man is het toch. Mijn voornemen om samen buiten iets te ondernemen is er helaas niet meer van gekomen.
Ik rijd tien maanden na mijn eerste ontmoeting naar de hospice. We nemen afscheid van elkaar, we zwaaien nog even kort naar elkaar en ik loop de deur uit.
Ik meld mij af bij de vrijwilliger, ik heb met haar nog een kort gesprek en rijd met tranen in mijn ogen richting huis. Fijn dat ik langs ben geweest, maar ook een vreemd gevoel voor mij om afscheid te nemen en dat ook zo uit te spreken.

Wat ben ik blij dat ik Joop heb leren kennen. En dat hij mij toeliet in zijn leven tot de laatste weken.. dagen.. of uren tot hij los laat.

Nieuw contact
Wat heb ik in die korte tijd al veel gezien en geleerd. Het leren loslaten en langzaam accepteren van je lot. Het verdriet, de mooie momenten en de vele grappige situaties. Ze kwamen allemaal voorbij. Ik sluit dit voor mijzelf af op de manier die goed voelt. 
Ik neem via de organisatie deel aan intervisie en volg trainingen en bezoek informatieavonden. Al snel na de evaluatie met mijn contactpersoon wordt mij een nieuwe cliënt aangeboden. Ik ga op bezoek en maak met haar kennis.


Achtergrondinformatie
U centraal buddyzorg

vrijdag 29 april 2016

Artikel in AD Nederland: meer trappen lopen



Ik werd benaderd door de redactie of ik mee wilde werken aan een artikel over trappen lopen. Ze hadden een tweet van mij gelezen waarin ik aangaf dat ik in het Stadskantoor mijn fitbit (stappenteller) gebruik.
Naast een interview ook een grote foto in de landelijke krant. Ik vond het een leuke ervaring. De fotograaf kwam diezelfde dag nog langs om foto's te maken.

12 april 2016